Yangiliklar
2030-yilgacha O‘zbekiston geologiya va tog‘-kon sanoatiga 30 milliard dollar sarmoya jalb etish rejalashtirilmoqda.
O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tog‘-kon sanoati va geologiya sohalarida raqamli yechimlar va sun’iy intellekt texnologiyalarini joriy etish bo‘yicha taqdimot bilan tanishdi.xabar berdidavlat rahbari matbuot xizmati.
Taqdimotda ta’kidlanganidek, O‘zbekiston yaqin besh yilda oltin zaxiralarini 879 tonna, kumushni 510 tonna, misni 676 ming tonnaga oshirish niyatida.
2030-yilga borib sohaga 30 milliard dollar sarmoya jalb etish rejalashtirilgan. “Buning uchun, birinchi navbatda, investorlar talablariga muvofiq sifatli va ishonchli raqamli maʼlumotlar bazasini yaratish zarur”, — deyiladi xabarda.
Shu munosabat bilan Milliy geologik ma’lumotlar bazasini yaratish taklif etildi. Ushbu jarayon doirasida Texnologik transformatsiyalar markazi tashkil etiladi, 36 mingdan ortiq hisobot va birlamchi maʼlumotlar raqamli formatga oʻtkaziladi. Mutaxassislarning fikricha, bu geologik ma’lumotlarni shakllantirish, konlarni modellashtirish va zahiralarni hisoblash sifati va tezligini ikki baravar oshiradi.
Rasmiylarga ko`ra, sun`iy intellekt texnologiyalari geologik ma`lumotlar tahlilini tezlashtiradi, foydali qazilmalar konlarini prognoz qiladi, zaxiralarni hisoblaydi va burg`ulash ishlari samaradorligini oshiradi. Shu munosabat bilan geologiya-qidiruv jarayonining barcha bosqichlarida sunʼiy intellekt asosidagi yechimlarni joriy etish rejalashtirilgan.
Prezident sohani texnologik o‘zgartirishni yangi bosqichga olib chiqish, sun’iy intellekt asosida ishlab chiqarish jarayonlarini boshqarish va tahlil qilish tizimini yaratish zarurligini ta’kidladi.
Qayd etilishicha, geologiya va tog‘-kon sanoati sohasida katta hajmdagi ma’lumotlar, jumladan, xaritalar, geologik qidiruv natijalari, burg‘ulash ma’lumotlari, laboratoriya sinovlari va ishlab chiqarish ko‘rsatkichlari shakllantirilmoqda. Ularning 3D modellarni tahlil qilish va ulardan foydalanish imkoniyatiga ega yagona elektron ma’lumotlar bazasiga integratsiyalashuvi yangi konlarni qidirish samaradorligini oshirishi kerak.
Ushbu chora-tadbirlar tufayli mahsulot tannarxi 10 foizga, yangi konlarni ochish muddatlari 2 barobarga, investisiya takliflari soni esa 4 barobarga qisqarishi kutilmoqda.
2026-2030-yillarda geologiya sohasida va oltita yirik korxona – Navoiy va Olmaliq kon-metallurgiya kombinatlari, “Navoiyron”, “O‘zmetkombinat”, “O‘zbekugol” va O‘zbekiston texnologik metallar zavodi ishiga sun’iy intellekt va raqamli texnologiyalarni joriy etish bo‘yicha 44 ta loyihani amalga oshirish rejalashtirilgan.
Loyihalar ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish, korporativ boshqaruvni raqamlashtirish, sun’iy intellektni joriy etish, mehnat va sanoat xavfsizligini ta’minlash, shuningdek, geologiya-qidiruv ishlarini raqamli o‘zgartirishni qamrab oladi.
Ularning amalga oshirilishi ish samaradorligini 7 foizga, mashina va uskunalarning ishonchliligini 20 foizga, energiya samaradorligini 8 foizga oshirishi kutilmoqda. Shuningdek, inson omillari bilan bog`liq xatolar va xavflar 15 foizga kamayishi prognoz qilinmoqda. Kelgusida ushbu yechimlarni patentlash zarurligi qayd etildi.
Taqdimot yakunlari bo‘yicha mas’ul shaxslarga sanoat korxonalarining biznes-rejalarini tayyorlashda ishlab chiqarish va mehnat resurslari samaradorligini oshirish chora-tadbirlarini ko‘rish, shuningdek, texnologiya va sun’iy intellekt sohasidagi loyihalar bo‘yicha alohida dasturlarni tasdiqlash bo‘yicha topshiriqlar berildi.
Manbalar
